Sociale eenzaamheid is geen kattenpis. Dit kan ik uit eigen ervaring uitspreken en beamen. Het was voor mij, en nog steeds, een vorm van zelf sabotage. Ondanks dat dit jezelf kan saboteren, kan het je ook veel brengen. Het heeft mij meer zelfkennis gebracht en het vertrouwen in mezelf gegeven dat ik het zelf kan. Dat ik niemand nodig heb om me goed te voelen zoals met een partner samenzijn bijvoorbeeld.
Sociale eenzaamheid uit zich in vele gradaties en opstellingen, zo ook bij Mitchel. Die eenzaamheid komt niet altijd maar op één en dezelfde manier naar voren. Het komt niet altijd voort uit angst of mentale struggles. Soms gaat het vele lagen dieper. Dat is niet erg. Het is er om het te begrijpen waar iemand doorheen gaat of juist doorheen wilt. Om zelf naar andere lagen af te reizen en te pellen.
Lees hieronder het persoonlijke rauwe, echte verhaal van Mitchel:
Voordat ik mezelf helemaal blootleg, wil ik één ding heel duidelijk maken.
Ik heb geen depressie. Ik ben niet ongelukkig met mezelf en ik ben niet ongelukkig in mijn eigen lichaam.
Ik ben Mitchel.
En toch voel ik me soms ontzettend eenzaam.
Misschien denk je nu: “Hoe kan dat dan? Hoe kun je je eenzaam voelen als je eigenlijk gewoon gelukkig bent?”
En eerlijk gezegd… dat is een goede vraag.
Een vraag die ik zelf ook niet voor honderd procent kan beantwoorden. Maar ik kan je wel vertellen hoe het voor mij voelt.
Op het terras
Stel je voor dat je mij op een terras tegenkomt. We raken aan de praat, bestellen misschien wat te drinken en hebben het eigenlijk hartstikke gezellig. Ik lach, maak grapjes, vertel verhalen en misschien roddelen we zelfs een beetje over dingen die helemaal nergens over gaan.
Als je alleen naar mij kijkt, zou je waarschijnlijk denken:
“Met hem gaat het gewoon goed.”
En misschien is dat op dat moment ook wel zo.
Precies op dat moment.
Maar wat je niet ziet, is wat er ondertussen in mijn hoofd en lichaam gebeurt.
De laatste tijd geeft sociale interactie mij namelijk niet meer dezelfde vreugde als vroeger. Soms voelt het alsof mijn sociale batterij niet gewoon leeg is, maar alsof iemand hem eruit heeft getrokken.
Ik vraag mezelf soms af of ik tegen een soort burn-out aan zit. Of dat mijn hoofd gewoon te vol zit. Ik weet het eerlijk gezegd niet.
De therapeut
Daarom krijg ik hulp. Ik praat erover met een therapeut die mij helpt om mijn eigen gevoelens beter te begrijpen.
En tijdens één van die gesprekken kreeg ik een vraag die simpel klinkt, maar voor mij eigenlijk heel veel betekende:
“Hoezo voel jij je zo?”
Veel mensen zouden waarschijnlijk antwoorden:
“Weet ik niet.”
Maar gek genoeg kan ik mijn gevoel soms juist heel precies uitleggen.
Mijn antwoord zou ongeveer dit zijn:
Ik ervaar de laatste tijd veel stress. Ik kom op een leeftijd waarop ik steeds meer nadenk over mijn toekomst. Een huisje, boompje, beestje. Een eigen plek. Mijn dromen waarmaken. Stabiliteit.
Maar we leven in een tijd waarin dat allemaal niet vanzelfsprekend is.
En hoewel dat op papier misschien helemaal niets met sociale contacten te maken heeft, merk ik dat het wel degelijk invloed heeft op hoe ik met mensen omga.
Ik verdwijn
Ik ben vaak bezig met mijn toekomst. Met projecten. Met ideeën. Met dingen die ik wil bereiken.
Soms verdwijn ik daardoor bijna letterlijk van de aardbodem.
Niet omdat ik mensen niet belangrijk vind.
Juist omdat ik zo druk bezig ben met wat ik wil bereiken.
Ik kan wekenlang volledig opgaan in een project. Alles om me heen lijkt dan even niet belangrijk. Mijn telefoon, sociale contacten, afspraken… alles schuift naar de achtergrond.
En dan, weken later, spreek ik iemand weer.
Maar het voelt anders.
Alsof ik uit een andere wereld kom.
En soms voel ik dan een soort leegte. Alsof ik niet genoeg bezig ben met mijn doelen. Alsof ik mijn tijd beter kan besteden. Alsof ik eigenlijk alweer verder moet.
Dus wat doe ik?
Ik kap de sociale interactie af.
Ik ga weer door.
Zonder dat ik op dat moment volledig besef wat ik aan het doen ben.
Want ondertussen kan ik daarmee vriendschappen beschadigen. Relaties op afstand zetten. Mensen het gevoel geven dat ik geen interesse meer heb in hun als persoon.
Terwijl dat helemaal niet zo is.
Ik geef namelijk ontzettend veel om de mensen om mij heen.
En misschien is dat wel één van de vreemdste dingen aan eenzaamheid.
Je kunt mensen om je heen hebben en je tóch eenzaam voelen.
Er zijn eigenlijk maar drie mensen op deze wereld die dit hele verhaal van mij kennen.
Mijn moeder.
Mijn vriendin.
En mijn therapeut.
En dan kom ik bij het gedeelte waar het voor mij pas echt ingewikkeld wordt.
Wat is het?
Ik sluit mezelf regelmatig af van mensen.
Ik ben graag alleen.
En daar zit een reden achter die misschien heel vreemd klinkt voor anderen.
Ik ervaar geluiden anders dan veel andere mensen.
Ik zie en voel geluidsgolven.
Hoe leg ik dit uit..
Dat is ontzettend moeilijk.
De golven
Je kent misschien het beeld van warmte die uit een voorwerp komt, waarbij je die warmte bijna als golven kunt zien bewegen.
Zoals een motor die net gedraaid heeft en zijn warmte weg laat stromen.
Zo ongeveer ervaar ik geluid.
Wanneer een apparaat geluid maakt, zie ik het.
Wanneer iemand tegen mij praat, zie ik het.
Wanneer meerdere mensen tegelijk praten, zie ik dus ook meerdere geluidsgolven.
Hoe verder iemand of iets van mij vandaan is, hoe zwakker ik de golven ervaar. Maar zolang ik het geluid hoor, ervaar ik die golven ook.
En het klinkt misschien bijzonder.
Misschien zelfs als een gave.
Maar voor mij voelt het niet altijd als een gave.
Soms voelt het als een last.
Hoe ervaar ik het?
Die geluidsgolven kunnen mij enorm prikkelen.
Het begint vaak heel klein.
Ik loop bijvoorbeeld een winkel binnen.
Of ik ga ergens zitten waar veel mensen zijn.
Iedereen doet gewoon zijn eigen ding.
Mensen praten.
Lachen.
Bewegen.
Een telefoon gaat af.
Iemand schuift een stoel.
Een apparaat maakt geluid.
Voor iedereen om mij heen is het waarschijnlijk gewoon achtergrondgeluid.
Voor mij niet.
Mijn lichaam en brein
Mijn lichaam en mijn brein beginnen erop te reageren.
Langzaam raak ik overprikkeld.
Mijn gedachten worden minder helder.
Ik struikel vaker over mijn woorden.
Ik word extreem oplettend.
Alsof ik twintig koppen koffie tegelijk heb opgedronken.
Mijn lichaam gaat in een soort overdrive.
En uiteindelijk kan het zelfs zo ver komen dat ik een paniekaanval krijg.
Op zo'n moment wil ik maar één ding:
Weg van alle mensen!
Niet omdat ik ze haat.
Niet omdat ik geen vrienden wil.
Niet omdat ik sociaal contact niet belangrijk vind.
Maar omdat mijn hoofd simpelweg rust nodig heeft.
En wanneer dat gebeurt, sluit ik mezelf weer af.
De cirkel van eenzaamheid
Daar begint voor mij de cirkel.
Prikkels zorgen ervoor dat ik me terugtrek.
Het terugtrekken zorgt ervoor dat ik minder contact heb.
Minder contact zorgt ervoor dat ik me eenzaam kan voelen.
En die eenzaamheid maakt het soms weer moeilijker om contact te zoeken.
Hoe ga ik ermee om?
Door de jaren heen heb ik zelf manieren ontwikkeld om ermee om te gaan.
De eerste is misschien wel de belangrijkste:
Een vertrouwd persoon.
Iemand bij wie ik mezelf kan zijn. Iemand die mij waardeert en rustig kan krijgen wanneer het even niet goed gaat.
Die persoon hoeft niet eens precies te begrijpen wat ik op dat moment ervaar.
Alleen al weten dat iemand naast me staat, kan genoeg zijn.
De tweede is muziek.
Heel veel muziek.
En met heel veel bedoel ik ook echt: heel veel.
Bass volledig omhoog geschoven.
Muziek aan.
De geluidsgolven van mijn omgeving proberen te blokkeren met geluid dat ik zelf kies.
Het klinkt misschien gek, maar voor mij werkt het.
Het voelt alsof ik mijn eigen prikkels creëer om de prikkels om mij heen te verdringen.
Alsof er langzaam een soort zwart gat om mij heen ontstaat waarin de rest van de wereld even verdwijnt.
Mensen praten nog steeds.
De omgeving bestaat nog steeds.
Maar ik hoef het even niet allemaal binnen te laten komen.
Het is voor mij een positieve afleiding van alle overprikkeling.
En als derde:
Koud water.
Goed blijven drinken helpt mij enorm, en vooral koud water werkt voor mij heel goed.
Dit zijn eigenlijk de drie dingen die ik door de jaren heen zelf heb ontwikkeld om hiermee om te kunnen gaan.
En muziek?
Dat werkt voor mij het beste.
Hoe verder?
Misschien verklaart dit ook waarom ik graag alleen ben.
Waarom ik mezelf soms afsluit.
Waarom ik urenlang naar muziek alleen kan luisteren.
Waarom ik volledig kan verdwijnen in een project.
En waarom mijn sociale batterij soms zo snel leeg is.
Ik ben niet alleen iemand die ervoor kiest om alleen te zijn.
Soms heb ik die rust simpelweg nodig.
Maar daar zit ook de ironie.
Ik vind het fijn om alleen te zijn, maar ik kan me tegelijkertijd ontzettend eenzaam voelen.
Ik hou van mijn vrienden en familie en toch wekenlang weinig contact zoeken.
Ik kan gelukkig zijn met mijn leven en toch worstelen met sociale eenzaamheid.
Dat zijn voor mij geen tegenstrijdigheden.
Dat kan blijkbaar allemaal tegelijk bestaan.
Soms voelt de manier waarop ik geluid ervaar als een gave.
Op andere momenten voelt het als een last.
Maar misschien is het allebei.
Misschien gaat het leven niet altijd over iets veranderen wat je niet kunt veranderen.
Misschien gaat het soms over leren hoe je ermee moet leven.
En ondanks alles voel ik me gezegend.
Ik heb mensen van wie ik hou.
Ik heb dromen.
Ik heb doelen.
Ik ben gelukkig met mezelf.
Ik ben gelukkig met mijn lichaam.
Ik wil vooruit.
Ik wil mijn toekomst bouwen.
Alleen is er onderweg een strijd die niet iedereen kan zien.
Een strijd die zich niet aan de buitenkant laat zien wanneer ik lach op een terras.
Want misschien zie je alleen iemand die gezellig aan het praten is.
Maar je ziet niet altijd wat er ondertussen in het hoofd gebeurt.
Mijn conclusie
Als ik één ding uit mijn verhaal wil meegeven, dan is het dit:
Het is oké om je bijzonder te voelen.
Het is oké als jij dingen ervaart die anderen misschien niet begrijpen.
Het is oké om nare gevoelens te hebben terwijl je tegelijkertijd gelukkig bent.
Je hoeft niet ongelukkig te zijn om te mogen worstelen.
Je hoeft niet kapot te zijn om hulp te zoeken.
En je hoeft je eenzaamheid niet te verbergen omdat je aan de buitenkant vrolijk lijkt.
Sociale eenzaamheid
Betekent voor mij niet dat ik ongelukkig ben met mijn leven.
Het betekent dat ik aan het leren ben hoe ik mijn leven moet leiden met mijn eigen struggles en uitdagingen.
Misschien is dat uiteindelijk waar het leven om draait.
Niet om perfect te zijn.
Maar om jezelf te leren begrijpen.
Om te blijven zoeken naar wat voor jou werkt.
Om soms een stap terug te doen.
En daarna weer verder te gaan.
Want ondanks alles…
Gaan we door.
En als jij jezelf hierin herkent, wil ik dat je één ding onthoudt:
Je doet ertoe.
Mitchel
Dank voor het lezen!
Alleen maar liefde💙
Jeff
Reactie plaatsen
Reacties